Achlysuron

Darlith Robert Rhys

Ail-godi’r tŷ Seiliodd Dr Robert Rhys ei ddarlith yng Nghapel Hermon, Abergwaun, ar Fedi 29, i raddau helaeth, ar y cywydd mawl gorchestol hwnnw o eiddo Waldo, a draddododd ar achlysur anrhegu D. J. Williams gan Blaid Cymru yn yr un dref yn 1964. Roedd Waldo a D.J. yn gyfeillion pennaf er y gwahaniaeth oedran o ymron 20 mlynedd rhyngddynt. Treuliodd D.J. y rhan helaethaf o’i oes waith yn athro yn Ysgol Uwchradd Abergwaun er nid o ddewis. Cynigiodd droeon am brifathrawiaethau ysgolion uwchradd eraill gan gynnwys Llandeilo, yn ei gynefin yn...

Darllenwch Mwy

Darlith Ieuan Wyn

Darlith Ieuan Wyn

Mae cerddi Waldo Williams yn llawn gobaith tragwyddol am well byd. Dyna oedd byrdwn darlith y prifardd Ieuan Wyn wrth draddodi seithfed Darlith Flynyddol Cymdeithas Waldo yn Llangernyw, ger Llanrwst, ar yr union ddiwrnod y cafodd Waldo ei eni sef Medi 30. Er ei gysylltu’n bennaf â Sir Benfro roedd gan Waldo gysylltiad teuluol clos â Bro Hiraethog am fod teulu ei fam yn hanu o’r ardal. Dyna pam y codwyd cofeb i danlinellu’r cysylltiad wrth y fynedfa i Amgueddfa Syr Henry Jones, ewythr Angharad Williams. Wrth ddadorchuddio soniodd David...

Darllenwch Mwy

Darlith yr Athro M. Wynn Thomas

Darlith yr Athro M. Wynn Thomas

Mewn darlith a draddodwyd ym mhentref Rhoscrowdder, ger Penfro, gan yr Athro M. Wynn Thomas, ar nos Iau 26 Mai, ymdriniwyd am y tro cyntaf erioed yn gyhoeddus ag effaith yr arswyd a deimlai’r bardd Waldo Williams o ganlyniad i amhwylledd ei brifathro o dad. Oherwydd salwch John Edwal y bu’n rhaid i’r teulu symud o Hwlffordd i Fynachlog-ddu er mwyn iddo adennill ei nerth yn awel y bryniau fel sgwlyn ysgol tipyn llai ei maint. Flynyddoedd yn ddiweddarach, wedi marwolaeth ei rieni, bu rhaid i Waldo dderbyn triniaeth i’w chwalfa nerfol ei hun.

Darllenwch Mwy

Darlith Jason Walford Davies 2015

Darlith Jason Walford Davies 2015

Mae Darlith Flynyddol Cymdeithas Waldo yn ddigwyddiad o bwys yn y calendar llenyddol bellach. Does dim ond pum mlynedd ers sefydlu’r Gymdeithas. Cynhelir ei phwyllgore ym Mynachlog-ddu, Sir Benfro. Ond mae’n gymdeithas genedlaethol ac yn denu’r gorau o blith ein darlithwyr. Doedd 2015 ddim yn eithriad wrth i’r Athro Jason Walford Davies daflu goleuni newydd am y bardd ddaeth ar draws yr iaith Gymraeg yn ystod y pedair blynedd o’i blentyndod a dreuliodd yn y pentre wrth odre’r Preselau. Er mwyn pwysleisio’r wedd genedlaethol...

Darllenwch Mwy

Plac ‘Elm Cottage’

Plac ‘Elm Cottage’

Dyn hawdd ei garu oedd Waldo Williams yn ôl Dilys Parry. A hynny am ei fod ‘yn ddyn annwyl, annwyl’. Daeth i’w adnabod yn dda wrth fynychu ei ddosbarth nos yn Hwlffordd, ei gynorthwyo adeg etholiad cyffredinol 1959, a chyd-gerdded ag ef a nifer o’i gyd-Grynwyr.

Darllenwch Mwy